Barszcz Sosnowskiego – objawy i zwalczanie

10 maja 2016 | 126

Barszcz Sosnowskiego jest rośliną niezwykle niebezpieczną dla ludzi, a zwłaszcza dzieci. Co roku, latem media informują o kolejnych przypadkach oparzeń spowodowanych kontaktem z jego kwiatostanem, liśćmi i łodygą.

Barszcz Sosnowskiego (Heracleum sosnowskyi Manden.), potocznie „zemsta Stalina”, to groźna dla ludzi roślina, głównym skutkiem kontaktu z tą rośliną jest przede wszystkim oparzenia skóry, ale w określonych sytuacjach powoduje nawet śmierć osoby, która miała z nią kontakt. Barszcz Sosnowskiego należący do rodziny selerowatych (Apiaceae), był hodowany głównie w czasach stalinowskich jako pasza dla bydła, jednak niedługo potem zaprzestano jego uprawy.

Barszcz Sosnowskiego

fot. Hugo.arg/CC BY-SA 3.0

Jak wygląda barszcz Sosnowskiego?

Barszcz Sosnowskiego często mylony jest z wyrośniętym koprem, ale jest od niego o wiele wyższy – osiąga nawet 4 metry wysokości. Chwast ma zieloną bruzdowaną łodygą, która w dolnej części jest pokryta fioletowymi plamkami. Jego liście są duże i szerokie (o średnicy do 150 cm), o zaostrzonych końcówkach, a kwiaty zebrane w gęsty i duży baldach są białe.

Gdzie rośnie barszcz Sosnowskiego?

Barszcz Sosnowskiego to roślina, której w Polsce nie można uprawiać, rozmnażać ani sprzedawać jej nasion czy sadzonek ponieważ jest to prawnie zabronione. Jest to roślina  silnie zachwaszczającą tereny w całej Polsce. Może rosnąć zarówno na stanowiskach słonecznych, jak i bardzo zacienionych, na glebach suchych, piaszczystych i ubogich, jak i podmokłych. Barszcz Sosnowskiego może rosnąć na polach, polanach, pastwiskach, łąkach, przy drogach, również nad akwenami. Gatunek ten może występować niemal w całej Polsce.

WAŻNE! Jeśli stwierdzimy gdzieś występowanie barszczu Sosnowskiego (albo podejrzewamy, że może to być ta toksyczna roślina), należy to zgłosić np. do Straży Miejskiej. Pod żadnym pozorem nie wolno na własną rękę zwalczać barszczu Sosnowskiego – jest to roślina silnie toksyczna.

Objawy poparzenia

Barszcz Sosnowskiego to jedna z najsilniej toksycznych roślin występujących w Polsce. Objawy oparzenia barszczem Sosnowskiego pojawiają się od pół godziny do około 2 godzin od momentu kontaktu z rośliną. Pierwszym objawem (w ciągu pierwszej doby) jest silne zaczerwienienie skóry i szczypanie. Potem na skórze pojawiają się na skórze pęcherze wypełnionymi płynem surowiczym, a w ciężkich przypadkach mogą pojawić się głębokie i trudno gojące się rany. Stan zapalny może utrzymywać się przez kilka dni, po około tygodniu poparzone fragmenty skóry zaczynają ciemnieć – mogą takie pozostać nawet przez kilka miesięcy.

Oprócz poparzeń ta toksyczna roślina może powodować zapalenie spojówek, zdarzają się nudności czy wymioty, a także bóle głowy i trudności w oddychaniu (podrażnieniu mogą ulec górne drogi oddechowe). Na trujące działanie barszczu Sosnowskiego narażeni są szczególnie alergicy oraz dzieci. W skrajnych przypadkach poparzenie może nawet skończyć się śmiercią.

Zwalczanie barszczu Sosnowskiego

Niestety jest to roślina trudna w zwalczaniu, ponieważ szybko się rozmnaża dzięki wytwarzaniu dużej ilości nasion, które długo zachowują zdolność kiełkowania (nawet przez kilka lat).

Z chwastem tym możemy walczyć na kilka sposobów: ręcznie, mechanicznie lub chemicznie. Zwalczanie ręczne polega na wykopaniu rośliny wraz z częścią brył korzeniowej. Zwalczanie mechaniczne to podcinanie korzeni, ścinanie roślin, koszenie, usuwanie baldachów. Poza podcinaniem korzeni żadna z tych metod nie daje efektu całkowitego niszczenia rośliny. Uzyskać to można dopiero w ciągu kilku sezonów wegetacyjnych, stosując 2–3 zabiegi rocznie. Ostatnim sposobem jest zwalczanie chemiczne przy którym należy używać herbicydów, które zawierają glifosat.

Połączenie tych wszystkich metod zwalczenia tego chwastu da nam najlepsze efekty. Wykonując wszelkie prace związane ze zwalczaniem barszczu – wymagane są szczególne środki ostrożności spowodowane wysoką toksycznością rośliny.

The Growroom czyli sferyczny ogród od IKEA
Encyklopedia roślin
  • Oświetlenie ogrodu w sezonie jesienno-zimowym
  • Przegląd kosiarki przed sezonem